Język Klingoński

W tym samym czasie co TSF w Polsce, w Stanach odbywał się qep'a' wa'maH SochDIch - siedemnasty zjazd klingonistów. Dzięki uczestnictwu Marca Okranda, twórcy języka klingońskiego, udało się poznać kilka nowych słów, które możemy już oficjalnie dopisać do naszych słowników:

maQ - omen, znak

ruS - więź (tak jak pomiędzy braćmi)

chalqach - wieża

ghIv - kończyna (noga, ręka)

fluor - czy jest gdzieś w internecie kompletna lista klingońskich słów które pojawiły się poza The Klingon Dictionary? Mam słownik Okranda, pełno słówek pospisywanych przez autora klingonska.org i jest wreszcie lista na kli.org. Problem w tym, że te dwa ostatnie źródła długo nie były aktualizowane, a patrząc po Twoim powyższym poście wnioskuję, że jednak coś się w tym języku ciągle dzieje 😉

Język się rozwija, ale raczej powoli. Na qep'a' i przy innych okazjach do spotkań z twórcą języka wprowadzane są pojedyncze słowa (rok temu zdaje się jedno czy dwa, podobnie 2 lata temu). Ostatnie solidne rozbudowanie korpusu językowego to wydanie KGT, czyli Klingon for the Galactic Traveller z 1997r., która wprowadza sporą rewolucję po KTD - dialekty, regionalizmy, slang, idiomy i masa kontekstu kulturowego.

Nowe słowa pojawiające się na konwentach można wygrzebać chociażby z listy mailowej KLI - na podanych przez Ciebie listach są słowa aktualizowane do 2005 r. brakuje więc:

2006 - tu nie mogę znaleźć info czy coś było

2007 - qolqoS - "core, essential part of something, essence", 'el'I'jaH - "uninvited guest", pu'jIn - "map" (czasownik)

2008 - wIlpuq - "pudding"

2009 - vIlle' - "minion", vIl - tu są kłopoty z opisaniem definicji. W tym roku też dowiedzieliśmy się jak wygląda klingońskie abecadło, a dokładniej jak opisywać pojedyncze litery (np. spelling), wg wzoru:

a : 'at

b : bay

ch: chay

D : Day

e : 'et

gh: ghay

:

u : 'ut

v : vay

w : way

y : yay

' : qaghwI' (or) '

W 2008 organizator niemieckiego qepHom'a' uzyskał od Okranda jeszcze jedno słowo: nIyma' - "phantom, apparition" na cześć jednego z uczestników (imieniem Nima), który się nie zjawił.

Słówka i frazy z KGT też mam zebrane. Właśnie o słownictwo konwentowe mi chodziło. Oj, ciężko będzie zebrać wszystko w jeden plik 😛 Dzięki bardzo.

Ciekawa pomoc dla uczących się języka - nagrania wymowy ponad 700 słów.

Wszyscy, których to interesuje, powinni dopisać sobie do słowniczków kolejne słowo:

{mIllogh} "picture, (visual) depiction" - could be used for any sort of depiction, including drawings, photographs, cartoons, icons on 21st-century

computers, and so on.

Słowo pochodzi z korespondencji e-mail Marka Okranda z Quvarem, organizatorem qepHom'a' w Saarbrücken (2010).

edit: kolejne nowe słowo z tego samego źródła:

{luHwI' tIH} "tractor beam"

Nie wiem czy ktoś to wrzucał (bardzo rzadko bywam), ale:

http://www.google.com/webhp?hl=xx-klingon

I nie za bardzo jestem pewny gdzie to wstawić na forum. Cóż, jak będzie trzeba to ktoś to przeniesie.

Dla znających angielski prawdziwa gratka: założyciel KLI nagrywa podcasta o języku klingońskim.

Ciekawostka 🙄

Strona powstała w 1996 roku i jest poświęcona językowi klingońskiemu. Strona skupia fanów, i – jak zapewniają autorzy witryny – studentów filologii, psychologii oraz informatyki.

http://vbeta.pl/2011/01/11/najciekawsze-ar...e-institute/top

Teraz to już nie tylko studentów, a często i doktorantów 😉

Dwie wspaniałe wieści dla miłośników języka klingońskiego:

1. Po długiej przerwie powróciła strona autorstwa QeH teHa o języku klingońskim po polsku, z wieloma materiałami do nauki: ngech Hurgh. Polecam.

2. Na osiemnastym - tegorocznym - qep'a' ujawniono kilka nowych słów. Będą stopniowo publikowane przez członków KLI. Wszystkie słowa, poza ostatnim, pochodzą z libretta klingońskiej opery 'u'.

{ jul } - słońce

{ pan } - iskrzyć

{ le'yo' } - duma

{ ngIq } - singular one, individual one - pojedynczy, osobny

{ Hun } - /Khrun/, gatunek zwierzęcia

{ QIncha' } - /Krincha/, gatunek zwierzęcia

{ yIr } zebrać

{ 'o } - o! (wykrzyknik)

{ wel } - być dłużnym, zawdzięczać

Kolejne dobre wieści dla fanów języka klingońskiego.

Pierwsza to specjalne wydanie gry planszowej Monopoly w wersji dwujęzycznej klingońsko-angielskiej. Napisy po klingońsku są zakodowane najbardziej popularną wersją pIqaDu, poniżej tłumaczenia tego, co udało się klingonistom przeczytać ze zdjęć gry. Możliwe, że są jeszcze dodatkowe nowe, interesujące słowa, np. na kartach wydarzeń.

{ vey } - "copy"? "issue"? - definicja tego słowa nie została potwierdzona, także nie zaleca się używania. Pochodzi ze zdania { veymey puS neH chenmoHlu'ta' } (czyli: "stworzono tylko ograniczoną liczbę egzemplarzy" - inaczej mówiąc: edycja kolekcjonerska)

Nazwy własne miejsc (pola na planszy gry):

{pentatlh wej} - Penteth III (Unia Kardasjańska; http://en.memory-alpha.org/wiki/Pentath_III )

{pIraqSIS} - Praxis (były księżyc Qo'noS ze Star Trek VI)

{loval} = Loval (Unia Kardasjańska; http://en.memory-alpha.org/wiki/Loval)

{qarDaS wa'} - Kardasja (wcześniej ta planeta była określana jako {qarDaS} albo {qarDaSya'}

{chaltoq loS} - Chaltok IV (Imperium Romulańskie; http://en.memory-alpha.org/wiki/Chaltok_IV)

{reghuluS chorgh} - M-113 (a.k.a. Regulus VIII; http://en.memory-alpha.org/wiki/M-113)

{be'taSeD} - Betazed (Federacja; http://en.memory-alpha.org/wiki/Betazed)

{qo'rIDan} - Coridan (Federacja; http://en.memory-alpha.org/wiki/Coridan_%28planet%29)

{'anDorya'} - Andoria (Federacja; http://en.memory-alpha.org/wiki/Andoria) - w końcu wiemy jak są Andorianie: {'anDorya'ngan}

{tay'ghoqor} - Ty'Gokor (Imperium Klingońskie; http://en.memory-alpha.org/wiki/Ty%27Gokor)

{bo'retlh} - Boreth (Imperium Klingońskie; http://en.memory-alpha.org/wiki/Ty%27Gokor)

{QI'yoS wa'} - Krios Prime (klingońska kolonia; http://en.memory-alpha.org/wiki/Krios_Prime)

{la'pa' loS} - Lappa IV (Sojusz Ferengi; http://en.memory-alpha.org/wiki/Lappa_IV)

{verngannar} - Ferenginar (Sojusz Ferengi; http://en.memory-alpha.org/wiki/Ferenginar)

{vanDIroS loS} - Vandros IV (Kwadrant Gamma; http://en.memory-alpha.org/wiki/Vandros_IV)

{yaDe'ra' wa'} - Yadera Prime (Kwadrant Gamma; Dominium; http://en.memory-alpha.org/wiki/Yadera_Prime)

{qu'rIl wa'} - Kurill Prime (Kwadrant Gamma; http://en.memory-alpha.org/wiki/Kurill_Prime)

Nazwy okrętów:

{neghvar} - Negh'Var - http://en.memory-alpha.org/wiki/Negh%27Var

{vorcha'} - Vor'cha - http://en.memory-alpha.org/wiki/Vor%27cha_class

{qISa'ruj} - Raptor - http://en.memory-alpha.org/wiki/Raptor_class)

Nazwy wszystkich pól po kolei:

{bIghHa'Daq} - w więzieniu

{Such neH} - tylko odwiedziny

{pentatlh wej} - Pentath III

{pIraqSIS HoS waw'} - Praxis Energy Facility (elektrownia na Praxis)

{loval} - Loval

{qarDaS wa'} - Cardassia Prime

{neghvar} - Negh'Var

{chaltoq loS} - Chaltok IV

{quv} - honor

{rIymuS} - Remus

{romuluS} - Romulus

{vergh 'ach DIlnISbe'} - FREE PARKING (dokuje, ale nie musi płacić)

{reghuluS chorgh} - M-113 (znana też jako Regulus VIII)

{vIq} - walka, starcie

{be'taSeD} - Betazed

{qo'rIDan} - Coridan

{vorcha'} - Vor'Cha'

{'anDorya'} - Andoria

{vulqan} - Wolkan

{rura' pente' tlhIlHalmey} - kopalnie na Rura Penthe

{tera'} - Ziemia

{bIghHa' yIjaH} - idziesz do więzienia

{tay'ghoqor} - Ty'Gokor

{bo'retlh} - Boreth

{quv} - honor

{QI'yoS wa'} - Krios Prime

{qItI'nga'} - K't'inga

{vIq} - walka

{QI'tomer} - Khitomer

{Sujey DIvI' Duj} - Lose battle to Federation ship (tutaj jest błąd w klingońskiej wersji - jeżeli chcemy zachować znaczenie powinno być: {Dujey DIvI' Duj})

{Qo'noS} - Kronos

{"GO" DajuSDI' cha'vatlh QaS yItlhap} - COLLECT 200 SALARY AS YOU PASS GO (kiedy przejdziesz przez pole "GO" weź dwieście oddziałów

{la'pa' loS} - Lappa IV

{quv} - honor

{verngannar} - Ferenginar

{neHmaH Da'el net tu'} - CAUGHT BREACHING THE NEUTRAL ZONE (odkryto jak naruszasz Strefę Neutralną)

{qISa'ruj} - Raptor

{vanDIroS loS} - Vandros IV

{vIq} - walka

{yaDe'ra' wa'} - Yadera Prime

{qu'rIl wa'} - Kurill Prime

Inne napisy:

{tlhIngan maH} = We are Klingon (jesteśmy Klingonami)

{veymey puS neH chenmoHlu'ta'} - Limited Edition (edycja kolekcjonerska)

{vIq} = COMBAT (walka)

{quv} = HONOR (honor)

To była tylko pierwsza dobra wiadomość 🙂 Teraz druga - już wkrótce, bo 30 września, na rynku pojawi się nowy program do nauki języka klingońskiego: Talk Now! Klingon. Jak można przeczytać na stronie, twórcy skupili się na uniwersalnych frazach, zupełnie pomijając te wyjątkowe dla klingońskiej kultury. To oznacza, że nie odnajdziemy tam prawdopodobnie zdania "Dziś jest dobry dzień na śmierć", ale z drugiej strony mamy szansę dowiedzieć się jak dojść na dworzec, zamówić taksówkę czy obiad w restauracji. Przy kursie pracował Marc Okrand (tak samo jak przy Monopoly, o której było powyżej) i już teraz mamy zapowiedź wielu unikalnych i nowych słów.

Podsumowując krótko: buy' ngop 🙂

Nowe słowa:

{Hut'In vIl} - śruba

{Hut'In} - gwóźdź

{wIl} - kolec, szpikulec, kołek (?) ang. spike

Źródło to fragment listu od Marca Okranda:

The word for "screw" is , which is, of course, a ridgy . Turns out is the word for "nail." Maltz also volunteered that the word for "spike" is .

{QI} - most (np. na rzece)

Cóż dodać, bardzo ładna wymowa, doskonale słychać charkoczące dźwięki i muzycznie nie jest źle.

Wyszukiwarka Bing Microsoftu posiada teraz opcję tłumaczenia stron internetowych na język klingoński - Mashable

klik na obrazku, aby iść do pełnowymiarowego screenshota